Już w domu

Już w domu. Chyba raczej niestety niż na szczęście. Również dlatego, że z temperatur 16-20 stopni przeskoczyliśmy na 3 stopnie Celsjusza.

Mania odmówiła kąpania i padła. Dzięki temu, gdy zasypiała, mogłam ostatni raz wtulać się w jej włosy pachnące piaskiem, wiatrem i słońcem...

Było bardzo fajnie. Mania chłonęła nowe miejsca, w ogóle zapominając o zabranej lali i książkach (które ratowały nas w samolocie i czasem rankami przed godziną 8.00). Zapomnieliśmy też smoczka, ale nie był potrzebny. Dużo wrażeń: plaże, piasek, autobusy, samoloty, prom, konie na promie i w dorożkach, głaskanie sowy na plaży - nie dało się nudzić. Do tego ciągle mama i tata.

Czytaj więcej

Share Tweet Pin It +1

O naszym miganiu i mowie

Na prośbę piszę o naszym miganiu. Nie jest to wpis ekspercki, ale subiektywny rodzicielski. Tych pierwszych znajdziesz w sieci kilka (o bobomigach i dlaczego warto),  natomiast na czyjeś wrażenia i opis, jak to w praktyce wygląda, jakoś nie trafiłam. Mam więc nadzieję, że komuś się przyda.

Ciężko mi nawet określić, na jakim etapie jest to nasze miganie - czy to jeszcze rozwój czy już schyłek. Mania już trochę mówi i znaki wprowadzone przy wymowie danych słów są słabsze albo w ogóle się nie przyjęły, np. mama, tata, baba. Generalnie ciężko mówić o miganiu w całkowitym oderwaniu od mówienia w wieku poniemowlęcym, bo jedno z drugim się uzupełnia.

Więc jak jest u nas z mówieniem? Po pierwsze widzę wielkie chęci do mówienia, ale równocześnie duże ograniczenia. Umysł by chciał, ale krtań nie pozwala. Co ciekawe, w jednych zlepkach zgłosek dany dźwięk się pojawia, a w innych nie chce (np. B - baba, bam, ale zamiast buda już duda, M - mama, muka, ale ta muka zamiast muuu robi buuu). W niektórych zbitkach słów wychodzi, w innych nie.

Obecny wokabularz Mańki: mama, baba, tata, o to, mniam mniam, dam (=daj lub daję), am, tup tup, bam (=but), Ala, tak, nie, nununu, babam (=banan), tjotja (=ciocia), dom, pan/pam, papa, dziadzia, si (=gorące), ni ma (=nie ma), dzidzi, pupa (=pupa lub kupa), buła, kaka (=kaczka), dziób dziób, duda (=buda), dżu (=żółw), niunia, pani (19/02), ałbu (=autobus, 22/02), auto (25/02, później też na autobus), lala, dzi (=dzik), panka (=panda, 1/03), muka (=krowa), bułka (2/03), pamka (=pępek, 7/03), Mańka, pa (=parasol, 13/03), dzindań (=winda, 14/03), kupa (16/03), pi (=pić, 16/03), autoka (=autokar), kici (18/03). Sporo wyrazów powtarza, ale sama nie powie, np. top top (=laptop), tęcza, Tom, odda.

Do tego sporo dźwięków: bam, bum, am (pies), niał (kot), uhu uhu (sowa), apsik, bim bam, tik tak, kap kap, puk puk, sss (wąż), buuu (krowa lub samolot, ew. suszarka do włosów), iha (koń lub osioł), iii (mysz), pi pi pi (kurczak), brum brum (samochód), bum bum (rower), ekh ekh (kaszel lub kasza), siii (sikać), chlup chlup, ko ko ko (kura), bee (owca), u u u (małpa), bam bam (bęben), kra (wrona), kuku (kogut), io io (policja), buuu (samolot), meee (koza), ka ka (kaczka, 25/02), a-a-a (usypianie), bleee, kum kum (żaba, 7/03), łee łee (niemowlę, 8/03), o ho ho, muu (krowa/byk 15/03).

Migi: spacer, pies, jeść, spać, smaczne, papa, kot, książka/czytać książkę, kąpać się, muzyka, mleko, jabłko, małpa, mysz, koń, osioł, krowa/byk, samolot, owca/baran (10/03), piłka (12/03), gotowe, wąchać (17/03). Powtarza: sowę, zmieniać (np. pieluchę). Chyba jest ich jeszcze kilka, ale tyle sobie teraz przypominam. Do tego własne migi: pociąg, nie ma.

Zamigane było też pierwsze zdanie "piesek śpi" w 16-tym miesiącu, to samo powiedziane dzisiaj "am am a-a-a" i wczorajsze "am am brum brum auto" (pies jedzie samochodem). Czyli wszystkie stworzone do teraz zdania kręcą się koło psów :D

Zresztą podobnie jak z ograniczeniem mowy jest z miganiem. Mały organizm też ma swoje manualne ograniczenia. Na filmikach znajdziesz perfekcyjnie migających dorosłych, większe dzieci albo animowane niemowlęta. Jak znajdziesz domowy filmik na YouTube z migającymi maluszkami, to zobaczysz, że ładnie migają, ale ciężko będzie Ci się z niego nauczyć poprawnych znaków. Mania długo machała "spacer", a ja myślałam, że ona macha "papa" dwoma rękami. Czasem nie rozróżniam "spaceru" od "muzyki" i od "piłki". "Sowa" wygląda jak tarcie oczu, bo palcami nie potrafi jeszcze zrobić okręgów. Ale bardzo często słów też nie rozróżniam. Np. buu to krowa, samolot (teraz już rozróżnialny, bo z ruchem ręki w górze) bądź dowolny hałas typu wiertarka lub suszarka, więc jak wracałam z pracy i słyszałam buu, to nie wiedziałam czy Mania opowiada mi, że na spacerze widziała samolot, czy sąsiad coś wiercił czy wreszcie chce bajkę z krową.

Naukę zaczęłyśmy powoli, bo pierwsze bobomigi Mani były na tyle niewyraźne, że ich nie zauważyłam, więc wydawało mi się, że to, co robię nie przynosi pożądanych efektów. O naszych początkach pisałam tu. Metodologia nauki mówi o wprowadzaniu 3-5 znaków na raz. Nigdzie nie znalazłam jednak, kiedy wprowadzać kolejne (pewnie jakbym poszła z Manią na zajęcia z bobomigów, to bym się dowiedziała). Mi się wydawało, że dziecko powinno nauczyć się tego, co już migam, żeby wprowadzać kolejne znaki. Z perspektywy czasu myślę, że powinnam kolejne znaki wprowadzać szybciej, bo dziecko powinno zacząć rozumieć dany znak, ale wystarczy, że się z nim oswoi, a nie koniecznie musi odmigać.

Ja szczególnie lubię bobigi za trzy rzeczy. Po pierwsze, czasem Mania wołała "am" i jak dopytywałam, czy chodzi jej o jedzenie (bądź co bądź istotny komunikat) czy psa, zawsze mi zamigała (zwykle jednak chodziło o psa). Po drugie, zdarzało jej się powtarzać jakieś słowo w ramach nauki mówienia, nawet jak czegoś nie chciała, a jak migała, to zawsze chciała. Po trzecie, nauczyła się migać "mleko" i już nie robi wiochy przy ludziach, ciągnąc mnie za bluzkę.

Poza tym dźwięki wyjaśniają/uzupełniają gesty, a gesty dźwięki. Ułatwiają komunikację i jej i mi. Czasem coś łatwiej powiedzieć, a czasem zamigać. A czasem wszystko na raz. Marysia wczoraj chciała jeść, a jechaliśmy na obiad właśnie i zamigała mleko, po mojej odmowie zawołała bułka, po kolejnej zawołała ekh ekh (kasza), a po jeszcze kolejnej zamigała jabłko (to zasadniczo wszystkie rodzaje jedzenia, które potrafi nazwać).

A tak w ogóle to od kilkunastu dni fajnie sobie do siebie gada np. ohoho aaa ulala papapa kukaku gugagu... i wtedy jest przesłodka :)

Czytaj więcej

Share Tweet Pin It +1

Urlop, to już?

Nie licząc jednego dnia urlopu po 3 Króli, to pierwszy nasz urlop od ponad 6 miesięcy.

Urlop trochę nieplanowany. Okazało się bowiem, że moja mama, a Marysi Bunia (parafrazując "Mikołajka") podupadła trochę na zdrowiu i jutro jedzie do sanatorium, a na jesieni ma operację po której będzie potrzebować opieki. Stąd też trzymam większość urlopu na jesień, a skoro teraz i tak muszę wziąć wolne, żeby siedzieć z Marysią, to jest to jedyna szansa na przyspieszone wakacje :)

Urlop bardzo potrzebny, bo ostatnio chodzę strasznie niewyspana i zmęczona. Do tego szarzyzna, chłód, nadal dłuższe noce od dni i brak słońca. Mylę w pracy klientów, piję już po dwie kawy, ziewam jak wariatka po wyjściu na powietrze. Nic mi się nie chce. Wam pewnie też ;)

Urlop tak nierealny w mojej głowie, że dopiero w samolocie zaczęło do mnie docierać, co się dzieje. A lecimy, bo miało być choć trochę cieplej niż w Polsce, ale znowu lot miał nie przekraczać czterech godzin, bo szkoda mi było dziecka.



Byliśmy ciekawi, czy Mania rozpozna samoloty. Ale ją interesowały głównie autobusy jeżdżące po płycie lotniska. "Może ona nie wie, że to duże, co tu stoi to ta mała kropka na niebie?", powiedział mężny. Mania spojrzała tylko wzrokiem mówiącym "Tato, weź się", podniosła rękę i pokazała ruch samolotu, wołając "Buuu".

Mania lot zniosła dobrze, mimo że w ogóle nie spała. W trakcie kołowania wyglądała przez okno, zachwycała się autobusami i samolotami. Potem śmiała się, gadała coś do siebie, oglądała książeczkę. Zasnęła 10 minut przed lądowaniem. Udało mi się wypiąć, wstać i wyjść z nią na rękach, ale okazało się, że wszystkie trzy wózki dziecięce zamiast zostać podstawione na płytę były pakowane z walizkami na walizkowóz i musiałam swój ratować ;D

Czytaj więcej

Share Tweet Pin It +1

Nie samym pyłem żyje człowiek

W Warszawie, jak w każdym dużym mieście, o świeże powietrze ciężko. Każdy wie, że dobrze w miarę możliwości wyjeżdżać z dzieckiem nad morze, w góry czy nad jeziora. Znajomi z racji powiększenia rodziny planują kupić większe mieszkanie i wymogiem jest, żeby było w drugiej linii zabudowy, dalej od głównej ulicy. Niby smog pojawia się czasem i głównie w centrum, ale zdarzało mi się czytać w gazecie albo na Fejsbuku, że normy w Warszawie są przekroczone i lepiej nie wychodzić na spacery. Zazwyczaj czytałam to już w tramwaju, wracając z pracy, bo dopiero wtedy miałam chwilę na gazetę/Fejsbuka/bloga, a zresztą dziennikarze zazwyczaj o wszystkim piszą post factum.

Znalazłam więc i zainstalowałam darmową aplikację Zanieczyszczenie Powietrza, a na pulpit telefonu wrzuciłam jej widget. Wygląda on tak:

Pierwsze dwie kolumny pokazują zapylenie (pył o średnicy do 10 i 2,5 mikrometrów), kolejne trzy to dwutlenek azotu, dwutlenek siarki i ozon. Zazwyczaj najwyższy jest drugi słupek, często ma trochę powyżej 100%, ale zdarza się, że norma przekroczona jest kilkakrotnie. Niestety w polskich regulacjach występuje tylko ta pierwsza kategoria zapylenia - ktoś kiedyś w naszym rządzie/instytucjach rządowych uznał, że drobnym pyłem Polak potrafi oddychać. Pył o średnicy do 10 mikrometrów osadza się głównie w oskrzelach, zwiększa ryzyko wystąpienia chorób układu oddechowego oraz obniża objętość płuc. Drobniejszy pył przenika do krwi i może przyczynić się też do chorób serca np. zawału czy nadciśnienia. Dodatkowo w pyle zawieszone są różne substancje trujące, które w dużym natężeniu wywołują raka czy mutują DNA.

W aplikacji można wybrać jedno z kilku dużych miast. W samej Warszawie jest kilka stacji pomiarowych. Jest też mapka rozkładu danej cechy na terenie całej Polsce dla ciekawskich. Aplikacja jest naprawdę bardzo wygodna i przydatna. 

Zaglądam więc teraz dwa razy dziennie na telefon, tak pół godziny przed Mani stałymi porami spacerów, żeby w razie czego ostrzec Marysiobabcię przed długim spacerem/wychodzeniem z domu w ogóle. Zresztą sama babcia po parunastu latach życia na Śląsku w czasach, kiedy kopalnie kopciły, a hałdy pyliły, łapie czasem lekko astmatyczny kaszel lub ścisk oskrzeli, więc i jej nie ma co dokładać.

Czytaj więcej

Share Tweet Pin It +1

1,5 roku!

To już! Marysia to duża dziewczynka i niezły huragan. Już wiem, po co poród i często koniec ciąży są tak ciężkie. Bo każdy kolejny raz, gdy chcesz wyrzucić taki huragan przez okno, myślisz, że po tym wszystkim, co przeszłaś, już się nie opłaca. Niby fajnie, że dziecko pełne energii, że eksploruje, ale często nasz dom wygląda, jakby przeszło przez niego tornado, znaczy huragan w rzeczy samej. Do tego często chce coś, co akurat nie powinna dostać, np. pilota do telewizora, moją szczoteczkę do zębów, i potrafi o to zrobić niezłą awanturę. Mam nadzieję, że to nie bunt dwulatka i zaraz minie (ale właśnie że to już on i kolejny tak szybko nie nadejdzie) :D

Mania kocha autobusy. To bez wątpienia numer jeden. Potrafi leżeć na spacerze w wózku, prawie spać, oczy półprzymknięte, ale jednak przez tę szparkę kontroluje otoczenie, bo nagle: "Yyy (dźwięk nagłego zapowietrzenia się), ałbu!!!!!". W domu pokazuje na telewizor i woła tak samo, tylko już bez problemów respiracyjnych.

Na drugim miejscu są ex aequo psy oraz niemowlęta i małe dzieci. Dwie lalki też podchodzą pod kategorię "dzidzi". Mania nosi je, układa na poduszkach, lula, przykrywa, karmi. Nie da się bez nich zasnąć - przed spaniem jest akcja wyprawki do łóżka, czyli jedno dzidzi, drugie dzidzi, flanelka do przykrycia dzidzi. Mania nadal nienawidzi przykrywania, ale czasem wkłada nogi w zabawie pod kołdrę i woła, że też jest dzidzi. Wózkom też nie przepuszcza - najchętniej zajrzałaby do każdego. Na dzień dziecka na pewno dostanie kołyskę dla lalek.

Na trzecim miejscu są psy, czyli spadły trochę na podium. I woda, czy to resztka w misce, na drzwiach zmywarki czy ta z kranu. Najlepiej się pomoczyć po łokcie. Nie mogę się już doczekać lata, żeby wynieść jej balię wody na balkon.

Mania do żarłoków nie należy, je nie dużo, trochę wybrzydza, babcia zwykle w pogotowiu ma drugą zupę albo zamrożone leniwe do szybkiego zagotowania. Czasem prawie nic nie zje, ale nikt z nas się tym już za bardzo nie przejmuje. Wcześniej było dużo gorzej, trochę się martwiliśmy, czasem Mania była intensywnie zachęcana do jedzenia. Ale doszliśmy do wniosku, że dziecko to nie świnia tuczna, a ja nienawidzę karmić dziecka wbrew jego woli. Z karmienia połączonego z zabawianiem pozostał jej za to nawyk jedzenia w mniej typowych miejscach, np. na parapecie. Za to nadal jest cycoholikiem.

Czasem ma jeszcze jakieś fazy na nieprzewijanie czy niekąpanie, chociaż generalnie kąpać się uwielbia. Nienawidzi myć i rozczesywać włosów.

Momentami jest przesłodka, daje buziaki, głaszcze po głowie. Lubi się chować za zasłonki (ostatnio zdarza jej się chować głowę pod kołdrę) i robić akuku, turlać po łóżku, przytulać, łaskotać i chichotać, siadać na brzuch i wołać, żeby jej zrobić konika... Chwila spokoju jest jak zasiądzie przed telewizorem oglądać psy albo ostatnio autobusy (i nie, nie siedzi tam cały dzień, ale czasem wieczorem, jak już nie mam siły tak). Oczywiście te żywe są dużo bardziej atrakcyjne, więc pewnie już niedługo porzucimy oglądanie ich na You Tube i staniemy się częstszym gościem parków i zajezdni autobusowych.

Czytaj więcej

Share Tweet Pin It +1